Pieriestrojka

0
370
Michaił Gorbaczow. Fot.:White House photo office, Public domain, via Wikimedia Commons

Pieriestrojka – rosyjskojęzyczne określenie stosowane wobec reform przeprowadzanych w drugiej połowie lat 80. przez rządzącą Związkiem Sowieckim ekipę Michaiła Gorbaczowa. Dosłownie pieriestrojka oznacza przebudowę. Towarzyszyły jej dwa inne elementy: głasnost’ (jawność) oraz uskorienije (przyspieszenie). Celem zmian było wydobycie Związku Sowieckiego z kryzysu społecznego i gospodarczego. Zamierzano to osiągnąć poprzez zmodernizowanie kraju, częściowe urynkowienie gospodarki oraz umiarkowanie zwiększenie swobód obywatelskich i większe otwarcie na relacje z krajami kapitalistycznymi. W ten sposób Michaił Gorbaczow chciał uratować ZSRR przed rozpadem. Paradoksalnie jednak doprowadził do jego upadku. Jak to możliwe? Przemiany gospodarcze dokonywały się bowiem powoli, wobec czego Związek Sowiecki nie wychodził na prostą w dziedzinie ekonomii. Z kolei liberalizacja systemu politycznego rozbudziła niepodległościowe nadzieje narodów bez swojej woli wcielonych przed laty w skład ZSRR. Tym samym pieriestrojka, choć wymyślona w celu zachowania komunistycznego Imperium, doprowadziła do jego rozpadu i upadku. Dodatkowo zmiana w polityce zagranicznej ZSRR umożliwiła także dokonanie demokratycznych przemian w krajach bloku wschodniego, w tym w Polsce. Należy przy tym pamiętać, że mimo większego zakresu swobód obywatelskich w ZSRR drugiej połowy lat 80. XX wieku, nadal komunistyczne służby inwigilowały obywateli i łamały podstawowe wolności. Armia Sowiecka w styczniu roku 1991 dokonała interwencji na Litwie próbując nie dopuścić do ogłoszenia niepodległości przez ten kraj. Z kolei w sierpniu roku 1991 zwolennicy przywrócenia twardego kursu rozpoczęli pucz zwany puczem Janajewa. Nie zdołali jednak obalić Gorbaczowa. W grudniu tegoż roku Związek Sowiecki przestał istnieć.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj